Wednesday, Jul 18th

Last update:07:34:09 AM GMT

You are here: Chuyên đề Giáo dục Tâm lý giáo dục: Từ ngữ, cử chỉ, hành vi

Tâm lý giáo dục: Từ ngữ, cử chỉ, hành vi

Email In PDF.


Trong đời sống xã hội chúng ta trải nghiệm về những hành vi, vấn đề, tương tác mà hậu quả của nó không mong đợi, và nó thường là kết quả của sự khó chịu cũng như cảm giác tội lỗi ở những người sống điều đó. Đây là những hành động không tích cực, đôi khi đột ngột, bốc đồng, bất luận tuổi tác, thời gian, địa điểm và cũng có thể xảy ra ngay cả trong chính các cộng đoàn dòng tu. Một số người hiếu chiến vì họ không có phương thức phản hồi nào khác, hoặc là do họ đã là nạn nhân của bạo lực.

Nguồn gốc của hành vi hiếu chiến

V. Amendolagine nhận định: “Tính hiếu chiến là một cái gì đó vốn có trong con người” và có thể “trở thành hành vi được xã hội chấp nhận hoặc sinh ra những lối hành xử bạo lực để gây đau khổ cho người khác”. Ông lưu ý rằng nhiều người coi hành vi hiếu chiến là những đặc điểm cụ thể của cá nhân, như là tính cách, hoặc nó có nguồn gốc từ một gia đình và một nhóm xã hội, nơi mà hành vi hung hãn được coi là một phong cách tương quan phổ biến.

Thật là thú vị khi đặt câu hỏi xem tính hiếu chiến đã được nhìn như thế nào trong dòng lịch sử. Tư tưởng Hy Lạp cổ đại, nhìn chung là tư tưởng phương Đông, đã gán cho tính này một giá trị tích cực vì nó được kết nối với tính hợp lý, và vì nó đồng nghĩa với sự dũng cảm chiến đấu. Trong thế giới La tinh, đặc biệt là với Seneca, sự hiếu chiến đã được coi là hậu quả của sự tức giận, thường được so sánh với sự điên cuồng. Gần gũi hơn với chúng ta, một số triết gia (Hobbes, Descartes và những người khác) liên kết nó với sự tức giận, điên cuồng đã được kích hoạt nơi người chịu đau khổ hoặc cảm thấy bị coi thường. Nó trở thành hành vi hung hăng khi người đó bị thiêu đốt bởi mong muốn trả thù cho những người đã khuất. Sau đó nó biến chuyển thành làm hại người khác.

Đối với một số học giả (ví dụ Konrad Lorenz), tính hiếu chiến - “cái được gọi là ác” - xuất phát từ một động cơ bên trong, được tạo ra và điều khiển hành vi của con người. Nó là một lực bên trong được kích hoạt bởi các yếu tố chính xác như: bảo vệ những gì người ta sở hữu trên cả phương diện vật chất lẫn tình cảm; đấu tranh để dành quyền lực; nhu cầu làm cho môi trường sống của ai đó được tổ chức trật tự hơn. Theo Eric Fromm, cũng có một hình thức nhẹ hơn, đó chính là nhu cầu sống còn, nó cho phép cá nhân bảo vệ nhân cách và thế giới riêng của mình; còn ở dạng khắc nghiệt thì nó dẫn đến sự phá hoại các mối tương quan.

Nhiều người cho rằng sự thất vọng là gốc rễ của sự hiếu chiến: người ta trải nghiệm cảm xúc này khi có những trở ngại ngăn cản việc đạt được các mục tiêu đã đặt ra từ trước. Cá nhân chịu áp lực của sự gia tăng theo cấp số nhân tùy vào mục tiêu ước mong đạt tới và nó đã bị gián đoạn.

Tín hiệu báo trước

Trong hành vi hiếu chiến, cần phải đoán trước những dấu hiệu và những gì sẽ xảy đến tiếp theo. Người ta có thể hiếu chiến để kiểm soát môi trường, thu hút sự chú ý, nhận được một cái gì đó, than trách hoặc gửi tin nhắn, hoặc thông báo một cảm giác ác cảm cho một người nào đó.

Những ảnh hưởng tiêu cực liên quan đến quá trình leo thang là điều quan trọng để biết được các đặc điểm. Paolo Fusari, trong một nghiên cứu về cách thức quản lý tính hiếu chiến, đã nhận định rằng: "Leo thang là một kiểu thông tri hiềm khích giữa những người mà trong khi trao đổi họ thường có khuynh hướng phóng đại vị trí của họ và cứng ngắc trong những định kiến của bản thân. Nó là một tiến trình tăng dần về cường độ cảm xúc trong khi trao đổi với nhau, và phát triển dọc theo một "lộ trình tâm lý-cảm xúc" hiếu chiến.

Khả thể leo thang có thể bao gồm các biểu hiện bằng lời nói mạnh mẽ và xúc phạm đến những biểu hiện cử chỉ bạo lực, những đe dọa bằng lời nói hoặc thể lý như đẩy và kéo, cho đến chỗ trực tiếp đụng chạm cơ thể và sử dụng vũ khí. Luôn luôn có các yếu tố như nguyên nhân khiêu khích, đe dọa, cười nhạo, tiếp theo là giai đoạn tăng cường hành vi phê bình và tiếp tục với cường độ ngày càng tăng cho đến đỉnh cao của cuộc khủng hoảng. Sau cuộc khủng hoảng cấp tính đó, lộ trình tâm lý-cảm xúc của người đó có thể giảm cường độ cho đến giai đoạn trầm cảm sau khủng hoảng.

Bây giờ chúng ta có thể tóm tắt năng động lực của hành vi hiếu chiến: giai đoạn khởi động, giai đoạn leo thang (tăng cường), giai đoạn khủng hoảng (kích thích tối đa), giai đoạn phục hồi, giai đoạn trầm cảm sau đó.

Giải pháp khả thể là kích hoạt quá trình giải phá cường độ leo thang, điều này có thể được sử dụng với sự chú ý thích hợp. Đó là chiến lược truyền thông bằng miệng hoặc phi ngôn ngữ, áp dụng cho các ngữ cảnh khác nhau, dẫn đến giảm cường độ căng thẳng giữa các cá nhân. Một yêu cầu cơ bản là mang lại sự bình tĩnh cho một bối cảnh căng thẳng và kích động giữa những con người, để có thể thiết lập một sự cân bằng tốt nhất.

Các con đường dự phòng

Từ phía mỗi người có thể thực hiện một số can thiệp hoặc biện pháp phòng ngừa. Điều quan trọng là phải nhận biết cơ chế leo thang và giảm thiểu bao có thể cơ hội xảy ra điều đó. Đôi khi cần chú ý đến bối cảnh một chút là đủ, điều đó đòi hỏi, ví dụ như, không diện đối diện một cách trực tiếp với người kia, duy trì một thái độ không bối rối, tư thế sẵn sàng và tự do, không chỉ ngón tay, không bực dọc hoặc thể hiện sự lo lắng và sợ hãi, không phòng thủ, không kết án, không đánh giá thấp, không cười để tránh bị hiểu lầm, biết cách làm chủ ngôn từ và phản ứng.

Có thể xảy ra rằng, với một số người, họ dễ dàng kích hoạt các phản ứng gây hấn. Do đó, phải cẩn thận khi đàm phán, lắng nghe, tránh cách nói kiêu ngạo, chú ý đến cách nói và những gì người ta nói; chờ đợi cho người đó bình tĩnh, tiếp theo sau đó thiết lập lại liên lạc. Quan trọng là không phản đối, gây tranh cãi hoặc đấu khẩu, nhưng sử dụng những câu ngắn gọn và rõ ràng, chỉ sử dụng những câu hỏi mở; không phân tích tâm trạng của người ta, thấu hiểu, tự nói với bản thân là đồng ý; điều khiển vai trò của mình một cách có thẩm quyền và vững chắc, gợi ý các lựa chọn thay thế tạo điều kiện cho người khác thoát khỏi hoàn cảnh đó.

Như những người nữ có niềm tin, chúng tôi xác tín rằng, ngoài những gì đã đề cập ở trên, chúng ta có thể trông cậy vào một “một điểm tựa hơn hẳn”, một động cơ thúc đẩy sâu rộng được tìm thấy nguồn cảm hứng trong đề xuất của Phúc Âm và trong Hệ Thống Dự Phòng. Con đường trở nên chung tâm tình và cảm xúc với Chúa Giêsu, Đấng biết kích hoạt những nguồn lực tốt nhất của trái tim con người, yêu cho đến độ biết tha thứ, với chiến lược hàng ngày là không để cho “mặt trời ngả xuống trên cơn giận của mình”, ngay cả khi, do sự yếu đuối của phận người, chúng ta lại rơi vào những kinh nghiệm gây hấn.

Sr. Giuseppina Teruggi, FMA

Sr. Maria Nguyễn Thị Quyên, FMA chuyển ngữ