Bài giáo lý của Đức Thánh Cha (17.06.2026): Hãy học nhìn người khác bằng đôi mắt yêu thương, tôn trọng và cảm thông của Chúa
Trong bài giáo lý tại buổi Tiếp kiến chung sáng thứ Tư ngày 17/6/2026, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã chia sẻ một vài suy tư về chuyến Tông du đến Tây Ban Nha. Ngài mời gọi các tín hữu “Hãy ngước nhìn lên!”, hãy học nơi Đức Giêsu cách nhìn tha nhân, nhìn con người và thế giới bằng “đôi mắt của Thiên Chúa”, nghĩa là bằng tình yêu thương, sự tôn trọng và lòng trắc ẩn.
Chia sẻ một vài suy tư về chuyến Tông du đến Tây
Ban Nha, Đức Thánh Cha Lêô XIV cho biết trong chuyến viếng thăm này, ngài vui mừng
cảm nghiệm đức tin và tình yêu thương của người dân, cũng như khát vọng sâu sắc
của họ muốn quy tụ lại trong Chúa Kitô. Những cuộc gặp gỡ khác nhau đã cho thấy
một khát vọng được nghe Tin Mừng và một mong muốn sống Tin Mừng trong thế giới
ngày nay
Chặng cuối của chuyến viếng thăm đã củng cố một điểm
rất quan trọng: chúng ta được mời gọi làm chứng nhân của Chúa Kitô bằng cách
chia sẻ đức tin và văn hóa của mình với người khác. Chúng ta được mời gọi đối
thoại giữa các cá nhân và các quốc gia trong tinh thần bác ái. Con đường này
không dễ dàng, Đức Thánh Cha khẳng định; nó đòi hỏi thiện chí của chúng ta và sự
trợ giúp của Chúa. Tuy nhiên, đó là con đường dẫn chúng ta đến nền văn minh của
tình yêu.
Đức Thánh Cha mời gọi các tín hữu “Hãy ngước nhìn
lên!”, hãy học nơi Đức Giêsu cách nhìn tha nhân, nhìn con người và thế
giới bằng “đôi mắt của Thiên Chúa”, nghĩa là bằng tình yêu thương, sự tôn trọng
và lòng trắc ẩn.
Sau khi Đức Thánh Cha làm Dấu Thánh Giá và chào
bình an, cộng đoàn cùng nghe đoạn Tin Mừng theo Thánh Gioan (4, 35.38)
[Đức Giêsu nói với các môn đệ của Người:] Nào anh
em chẳng nói: Còn bốn tháng nữa mới đến mùa gặt? Nhưng này, Thầy bảo anh em:
Ngước mắt lên mà xem, đồng lúa đã chín vàng đang chờ ngày gặt hái! [...] Thầy
sai anh em đi gặt những gì chính anh em đã không phải vất vả làm ra. Người khác
đã làm lụng vất vả; còn anh em, anh em được vào hưởng kết quả công lao của họ”.
Sau đó, Đức Thánh Cha bắt đầu bài giáo lý.
Anh chị em thân mến, chào anh chị em và chào mừng tất
cả anh chị em!
Hôm nay, tôi muốn chia sẻ với anh chị em một vài
suy tư về chuyến Tông du mà tôi đã thực hiện vào tuần trước tại Tây Ban Nha, viếng
thăm Madrid, Barcelona, Đan viện Montserrat và quần đảo Canary.
Sau chuyến hành trình dài qua bốn quốc gia châu
Phi, lần này tôi được hòa mình vào một quốc gia châu Âu có truyền thống Công
giáo lâu đời và vô cùng phong phú. Điều nổi bật là tại Tây Ban Nha ngày nay – một
đất nước đã trải qua nhiều biến đổi sâu sắc về xã hội và văn hóa – Đức Giáo
hoàng đã được đón tiếp ở khắp nơi với sự nhiệt thành và tinh thần cởi mở lắng
nghe. Vì điều đó, tôi dâng lời tạ ơn Thiên Chúa và cảm ơn toàn thể nhân dân Tây
Ban Nha, Nhà Vua và các nhà chức trách dân sự, các Giám mục cùng các cộng đoàn
Giáo hội.
Sứ vụ của Người kế vị Thánh
Phêrô: vun trồng sự hiệp thông, đối thoại và hiệp nhất trong khác biệt
Dân Chúa đã mang lại cho tôi niềm an ủi lớn lao qua
những biểu hiện sống động và vui tươi của đức tin cũng như tình cảm yêu mến của
họ. Về phần mình, tôi đã củng cố đức tin cho các tín hữu và, với tư cách là
Giám mục Roma, tôi khích lệ họ vượt qua mọi hình thức chia rẽ và đối đầu, bằng
cách luôn vun trồng sự hiệp thông, đối thoại và hiệp nhất trong khác biệt. Đó
chính là sứ vụ của Người kế vị Thánh Phêrô, một sứ vụ được diễn tả cách đặc biệt
qua các chuyến Tông du, tùy theo hoàn cảnh Giáo hội và xã hội của từng quốc gia
được viếng thăm.
Nhu cầu tìm lại sự hiệp nhất trên một nền tảng chân
thực và bền vững, không phải trên những ý thức hệ hay lợi ích cục bộ
Tại Tây Ban Nha, tôi vui mừng nhận thấy người dân
thuộc mọi lứa tuổi và hoàn cảnh đều mong đợi chuyến viếng thăm của Đức Giáo
hoàng. Ở mọi nơi, tôi gặp những đám đông đón tiếp với sự nồng nhiệt đặc biệt.
Điều này không phải là điều hiển nhiên và nó đáng để chúng ta suy nghĩ. Dĩ
nhiên, sự tham dự ấy trước hết diễn tả, như tôi đã nói, đức tin của dân tộc Tây
Ban Nha; đồng thời, theo tôi, nó còn phản ánh nhu cầu sâu xa của con người ngày
nay là được tìm lại sự hiệp nhất trên một nền tảng chân thực và bền vững, chứ
không phải trên những ý thức hệ hay lợi ích cục bộ. Nền tảng ấy, xét cho cùng,
chỉ có Đức Kitô mới có thể bảo đảm. Chính Tin Mừng, qua những tiến trình hội nhập
văn hóa cần thiết, có thể thấm nhập vào đời sống các dân tộc. Điều đó có thể thực
hiện được bởi vì sứ điệp Tin Mừng đáp ứng trọn vẹn hai khát vọng căn bản của
con người: tìm kiếm chân lý và khao khát công lý.
Căn tính riêng cùng kho tàng vô giá của
châu Âu cần được gìn giữ
Tại Madrid và Barcelona, chúng tôi đã quy tụ trong
các nhà thờ chính tòa lớn cũng như tại những sân vận động hiện đại. Chúng tôi
đã cùng nhau lần hạt Mân Côi tại Đan viện Montserrat. Chúng tôi cũng đã cử hành
phụng vụ tại Đền thờ Sagrada Família, biểu tượng hùng vĩ – một bản
giao hưởng bằng đá và ánh sáng – nói với mọi người về mầu nhiệm Kitô giáo. Sự gặp
gỡ giữa truyền thống và hiện đại, giữa di sản Công giáo và nền văn hóa đương đại
ấy giúp tôi cảm nhận cách sống động căn tính riêng của châu Âu cùng kho tàng vô
giá của lục địa này, như một thực tại vẫn còn sống động chứ không hề thuộc về
quá khứ. Đó là một gia sản cần được gìn giữ cẩn trọng để có thể đóng góp cho thế
giới toàn cầu hóa hôm nay đang đứng trước những thách đố mang tính thời đại: hòa
bình, sinh thái toàn diện, phát triển công bằng và bền vững, cũng như việc tôn
trọng phẩm giá con người. Đó cũng là những thách đố mà Công đồng Vatican II đã
nhận ra cách rõ ràng, và sau đó tiếp tục được Huấn quyền của Giáo hội đào sâu,
cho đến Thông điệp mới đây của tôi Magnifica humanitas, nhằm bảo vệ
con người trong thời đại trí tuệ nhân tạo.
Nhu cầu được lắng nghe Tin Mừng của niềm hy vọng
dành cho nhân loại hôm nay
Qua các cuộc gặp gỡ khác nhau, tôi nhận thấy nhu cầu
được lắng nghe từ tiếng nói của Đức Giáo hoàng Tin Mừng của niềm hy vọng dành
cho nhân loại hôm nay, vốn đang chịu nhiều tổn thương bởi những hậu quả tiêu cực
của một mô hình phát triển đầy ảo tưởng. Nhu cầu ấy được thể hiện qua nhiều chứng
từ mà tôi có dịp lắng nghe – có những chứng từ thật cảm động, có những chứng từ
mang tính xây dựng và khích lệ. Tôi nhận ra điều đó cách đặc biệt nơi khuôn mặt
của em bé và những người nghèo khổ mà tôi gặp gỡ: em nhỏ tại giáo xứ đã đọc cho
tôi nghe lá thư của em; những nạn nhân của các vụ lạm dụng đang kêu gọi được lắng
nghe; các tù nhân chờ đón tôi trong nhà giam; những người trẻ đầy thao thức
nhưng cũng tràn ngập dự định cho tương lai; và những người di cư tại các trung
tâm tiếp nhận ban đầu ở quần đảo Canary.
Con đường dẫn tới nền văn minh tình yêu
Chính tại quần đảo Canary, chặng cuối của hành
trình, tôi đã nhận được cách chính yếu giúp đọc hiểu toàn bộ chuyến đi. Cách thế
ấy đến từ chính vị trí địa lý của quần đảo này, đồng thời từ thực tại của Giáo
hội địa phương đang đón nhận rất nhiều người di cư bất đắc dĩ, phần lớn đến từ
châu Phi. Chúng ta biết rằng hiện tượng di cư là một vấn đề phức tạp, đòi hỏi
những kế hoạch hành động có hệ thống và được phối hợp chặt chẽ. Tuy nhiên, chìa
khóa này còn mở ra một viễn tượng khác rộng lớn hơn: giúp chúng ta hiểu rằng
mình được mời gọi đọc lại Tin Mừng trong thế giới hôm nay bằng cách trao đổi
cho nhau những quà tặng của các nền văn hóa khác nhau, đặc biệt là những hoa
trái được sinh ra từ sức sống phong nhiêu của sứ điệp Đức Kitô trong từng nền
văn hóa ấy. Một trong những hoa trái đó chính là cuộc đối thoại giữa con người
với con người, giữa dân tộc với dân tộc; là cuộc gặp gỡ trong tinh thần huynh đệ,
giúp mỗi bên khám phá và trân trọng những giá trị mà người khác mang theo. Con
đường này không dễ dàng; nó đòi hỏi thiện chí của chúng ta và sự trợ giúp của
Thiên Chúa. Tuy nhiên, đó chính là con đường dẫn tới nền văn minh tình yêu.
Hãy học nơi Đức Giêsu cách nhìn tha nhân
Anh chị em thân mến, khẩu hiệu của chuyến Tông du
này là: “Alzad la mirada” – “Hãy ngước nhìn lên!” (x. Ga 4,35). Đó là những lời
Đức Giêsu nói với các môn đệ đầu tiên để dạy họ biết nhận ra nơi mỗi con người
và nơi đám đông khát vọng về sự sống, chân lý và sự viên mãn. Chúa cũng lặp lại
với chính tôi những lời ấy; và nhờ ân sủng của Người, tôi đã có thể cảm nghiệm
điều đó trong suốt chuyến đi. Hôm nay, tôi muốn chia sẻ với anh chị em lời mời
gọi ấy: Hãy ngước nhìn lên! Chúng ta hãy học nơi Đức Giêsu cách nhìn tha nhân,
nhìn con người và thế giới bằng “đôi mắt của Thiên Chúa”, nghĩa là bằng tình
yêu thương, sự tôn trọng và lòng trắc ẩn.
Sau cùng, tôi muốn cảm ơn tất cả những ai đã cầu
nguyện cho chuyến Tông du này được thành công tốt đẹp, đặc biệt là các cộng
đoàn đan sĩ chiêm niệm tại Tây Ban Nha, nơi mà – tạ ơn Chúa – vẫn rất phong
phú. Xin anh chị em tiếp tục cầu nguyện để, nhờ lời chuyển cầu của Đức Trinh Nữ
Maria, những hạt giống mà tôi đã gieo vãi có thể sinh nhiều hoa trái dồi dào. Cảm
ơn anh chị em!
Buổi Tiếp kiến kết thúc với Kinh Lạy Cha và phép
lành Đức Thánh Cha ban cho mọi người.